ΕΙΣΗΓΗΣΗ του επικεφαλής της Δημοτικής Παράταξης «Βύρωνας: Ανάπτυξη-Προοπτική»

κ. Παναγιώτη Κόνσουλα

Βύρωνας, 9 Φεβρουαρίου 2010

ΕΙΣΗΓΗΣΗ

στο Δημοτικό Συμβούλιο Βύρωνα

Θέμα: Διαβούλευση Προγράμματος ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ

Σχετ.: (1) Το από 11 Ιανουαρίου 2010 κείμενο δημόσιας διαβούλευσης με τίτλο «Πρόγραμμα ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ: Αρχές Νομοθετικής Πρωτοβουλίας για τη Νέα Αρχιτεκτονική της Αυτοδιοίκησης και της Αποκεντρωμένης Διοίκησης» (http://www.opengov.gr/ypes/)

Αξιότιμε κε Πρόεδρε, κε Δήμαρχε,

Αγαπητοί Συνάδελφοι,

Στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης θα τοποθετηθούμε επί του προγράμματος ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ πολύ συγκεκριμένα.

1. Τι είναι το πρόγραμμα ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ;

Είναι σχέδιο ολιστικής ΑΝΑΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗΣ του Κράτους. Και εξηγούμαι:

• Με τον όρο «Κράτος» αναφερόμαστε στην Πολιτική Εξουσία και στην Δημόσια Διοίκηση. Είναι το ίδιο; Όχι! Πολιτική Εξουσία και Δημόσια Διοίκηση πρέπει να είναι διακριτές έννοιες, διότι επιβάλλεται το κράτος να πορεύεται με σχέδιο και να λειτουργεί με συνέχεια.
  - Το σχέδιο, το όραμα, η στρατηγική είναι ευθύνη της Πολιτικής Εξουσίας.
  - Η συνέχεια, η συνέπεια, η εύρυθμη λειτουργία είναι ευθύνη της Δημόσιας Διοίκησης.
  ...και για να συμβεί αυτό, όπως οι περισσότερες χώρες του ανεπτυγμένου κόσμου, πρέπει κάποτε και η Ελλάδα να αποκτήσει Δημόσια Διοίκηση επαρκή, ικανή, και αυτοτελή.
  - Αυτοτελή (σ.σ. Δημόσια Διοίκηση), με λειτουργία διασφαλισμένη, καθοδηγούμενη αλλά όχι εξαρτημένη από τους αιρετούς, ώστε το κράτος να έχει συνέχεια όταν η πολιτική εξουσία αλλάζει χέρια.
  - Επαρκή και ικανή (σ.σ. Δημόσια Διοίκηση), ώστε να είναι καταλύτης και όχι τροχοπέδη
  ι) αφενός στην υλοποίηση του σχεδίου της εκάστοτε Πολιτικής Εξουσίας
  ιι) και αφετέρου στην υλοποίηση των σχεδίων πολιτών ή επιχειρήσεων τα οποία συνιστούν την ουσιαστική ανάπτυξη της χώρας.

• Με τον όρο «ολιστική αναδιοργάνωση» αναφερόμαστε σε ριζική ανασύνταξη (σ.σ. εκ των ριζών, εκ των θεμελίων) της Δημόσιας Διοίκησης, σε αλλαγές δομικές και όχι επιφανειακές ή επικοινωνιακές, σε μέτρα δραστικά που θα επιφέρουν ουσιαστικές βελτιώσεις. Μάλιστα, δεδομένων των γνωστών σε όλους μας παθογενειών του κράτους, η αναδιοργάνωση επιβάλλεται να είναι ολιστική, δηλαδή να αφορά την μεγάλη εικόνα σε κάθε επίπεδο, σε επίπεδο κεντρικής Κυβέρνησης, σε επίπεδο Περιφέρειας, σε επίπεδο Δήμου, ακόμα και σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης στο ένα άκρο, αλλά και γειτονιάς στο άλλο άκρο. Ο λόγος που η αναδιοργάνωση επιβάλλεται να είναι ολιστική, να αφορά κάθε επίπεδο, είναι για να υπάρξει σαφής οριοθέτηση αρμοδιοτήτων, για να είναι σε όλους ξεκάθαρο ποιος είναι υπεύθυνος για κάθε τι!

• Τέλος πρέπει να κρίνουμε τον ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗ για αυτό που πραγματικά είναι: ένα ολοκληρωμένο σχέδιο προθέσεων, έναν καλοδουλεμένο οδικό χάρτη (σ.σ. road-map), αλλά σίγουρα όχι ένα λεπτομερές επιχειρησιακό πρόγραμμα υλοποίησης. Αυτό είναι σαφές σε κάθε άνθρωπο σχετικό με την Δημόσια Διοίκηση και δεν πρέπει να επιτρέψουμε τυχοδιωκτική και στείρα κριτική από κανέναν, πρέπει να επιδιώξουμε την δημιουργική διαβούλευση για την βελτίωση του σχεδίου.
  Επαναλαμβάνω: Αντικείμενο της παρούσας φάσης της διαβούλευσης είναι το αρχικό σχέδιο προθέσεων, όχι το τελικό επιχειρησιακό πρόγραμμα υλοποίησης.

Και για να τεθεί και με ορολογία της απελθούσας Κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας, το σχέδιο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ δεν είναι τίποτα λιγότερο από την υλοποίηση των πολυδιαφημισμένων αλλά ουδέποτε υλοποιηθέντων επαγγελιών Καραμανλή το 2004. Πρόκειται για επανίδρυση του κράτους, σεμνά και ταπεινά! Χωρίς τυμπανοκρουσίες και παχιά λόγια! Πρόκειται για σχέδιο ολικής αναδιοργάνωσης του κράτους.

2. Γιατί χρειάζεται το πρόγραμμα ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ;

Για να αντιμετωπιστούν οι ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΕΣ του κράτους. Παθογένειες που μπορούμε να διακρίνουμε:

ι) σε αυτές που ταυτίζονται με την ανεπάρκεια και την ανικανότητα του κράτους και

ιι) σε αυτές που ταυτίζονται με την ανηθικότητα και την παραβατικότητα.

Και εξηγούμαι αντίστοιχα:

• Η γραφειοκρατία με την κακή έννοια της τροχοπέδης και όχι της καλό-ρυθμισμένης μηχανής, η ασάφεια αρμοδιοτήτων, καθώς και η ανεπάρκεια ικανής στελέχωσης (σ.σ. μηχανικών, οικονομολόγων, δικηγόρων, κλπ) και σύγχρονων υποδομών (σ.σ. πληροφοριακά συστήματα, διαδικασίες και πιστοποιήσεις, κλπ) των ΟΤΑ συνεπάγονται αναποτελεσματικότητα και σπατάλη!

• Η αδιαφάνεια σε συνδυασμό με τη διάχυση ευθύνης, η διαφθορά και η διαπλοκή (σ.σ. που όλο συζητούνται αλλά όλο εντείνονται), οι πελατειακές σχέσεις τόσο ως υποτέλεια στα οικονομικά μεγάλο-συμφέροντα, όσο και ως εξάρτηση από την ψηφοθηρική εξάρτηση μικρό-συμφερόντων, συνεπάγονται αναξιοκρατία και διασπάθιση του δημοσίου χρήματος.

Αυτό που πρέπει να γίνει αντιληπτό σε κάθε πολίτη είναι:

ι) αφενός ότι το κράτος έχει υποχρέωση να υποστηρίζει και διευκολύνει τους πολίτες, δεν έχει δικαίωμα να τους απομυζά και να τους δυσχεραίνει, και

ιι) αφετέρου ότι το δημόσιο χρήμα ανήκει σε κάθε πολίτη, πρέπει να χρησιμοποιείται για την βελτίωση της ποιότητας ζωής κάθε πολίτη και για τίποτα άλλο.

Αυτό πρέπει να γίνει αντιληπτό για να αποτελέσει διεκδίκηση των πολιτών. Γιατί δεν θέλουμε πολίτες παραιτημένους από τα δικαιώματα τους, θέλουμε πολίτες ενεργούς!

Συνεπώς, η αναδιοργάνωση του κράτους, το σχέδιο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ, είναι απολύτως αναγκαίο για να αντιμετωπιστούν οι παθογένειες πολιτικής εξουσίας και δημόσιας διοίκησης, για να γίνει πράξη το σύνθημα «Πρώτα ο Πολίτης!».

3. Ποιος ο στόχος του προγράμματος ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ;

Το κείμενο διαβούλευσης αναφέρει ως στόχο την ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗ. Θα το ερμηνεύσουμε ως κρατική μέριμνα για το κοινωνικό σύνολο και τον κάθε πολίτη. Εξ' ορισμού, άλλωστε, αυτός είναι ο βασικός σκοπός του κράτους σε καθεστώς δημοκρατίας και κοινωνικής πρόνοιας. Ποιοι οι βασικοί πυλώνες για την επίτευξη του στόχου της κοινωνικής συνοχής; Η ενίσχυση της ουσιαστικής δημοκρατίας και η ανάπτυξη-ευημερία του κοινωνικού συνόλου και κάθε πολίτη.

• Ως προς την ενίσχυση της ουσιαστικής (σ.σ. και όχι τυπικής) ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ το σχέδιο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ έχει προβλέψεις για ενίσχυση τόσο της αντιπροσωπευτικότητας όσο και της εγγύτητας (σ.σ. της αμεσότητας της σχέσης των αιρετών και των δημόσιων λειτουργών με τον πολίτη). Συγκεκριμένα προβλέπει την εκλογή των συμβούλων, περιφερειακών και δημοτικών, όχι στο σύνολο της περιφέρειας ή του δήμου, αλλά στα διαμερίσματα αυτών! Αυτή η πρόβλεψη, πέραν της ενίσχυσης της αντιπροσωπευτικότητας και της εγγύτητας των αιρετών στον πολίτη, συνιστά συγχρόνως ισχυρό πλήγμα στην διαπλοκή και την διαφθορά, διότι περιορίζονται οι εκλογικές δαπάνες με άμεση συνέπεια ι) αφενός να μπορούν να διεκδικήσουν την εκλογή τους άνθρωποι με περιορισμένους οικονομικούς πόρους και ιι) αφετέρου να καθίσταται περιττή η χρηματοδότηση (σ.σ. ιδίως η κρυφή) των υποψηφίων από οικονομικά συμφέροντα, από τρίτους, δημιουργώντας σχέσεις εξάρτησης με ότι αυτό συνεπάγεται για την ποιότητα της δημοκρατίας.

• Επιπροσθέτως, πάλι ως προς την ενίσχυση της ουσιαστικής (σ.σ. και όχι τυπικής) ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ το σχέδιο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ έχει προβλέψεις για ενίσχυση της συμμετοχικής δημοκρατίας και της ανοιχτής διακυβέρνησης υπό καθεστώς διαφάνειας.
  - Συγκεκριμένα, ορίζει ότι η διαβούλευση πριν από την λήψη αποφάσεων (σ.σ. παρόμοια με την πρωτόγνωρη για τα ελληνικά δεδομένα διαβούλευση που βιώνουμε τους τελευταίους μήνες σε επίπεδο κεντρικής κυβέρνησης) θα επεκταθεί σε κάθε επίπεδο του κράτους, δηλαδή και σε επίπεδο περιφέρειας και σε επίπεδο δήμου!
  - Επίσης ορίζει ότι η ευθύνη και λογοδοσία μετά τη λήψη αποφάσεων θα διασφαλισθεί τόσο με θέσπιση θεσμών (σ.σ. Ειδική Αυτοτελή Υπηρεσία Εποπτείας ΟΤΑ σε επίπεδο Γενικής Διοίκησης) όσο κυρίως με ανάρτηση σε δημόσια θέα (σ.σ. στο διαδίκτυο) όλων των αποφάσεων και πράξεων παρέχοντας την δυνατότητα ελέγχου της Πολιτικής Εξουσίας και της Δημόσιας Διοίκησης σε οποιονδήποτε ενδιαφερόμενο, σε κάθε πολίτη! Και στο σημείο αυτό διευκρινίζουμε ότι η διαφορά είναι στις λεπτομέρειες.
  Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ο Δήμος Βύρωνα ο οποίος δημοσιεύει τις αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου και της Δημαρχιακής Επιτροπής στο διαδίκτυο, το πράττει όμως χωρίς να δημοσιεύει και τις εισηγήσεις ψήφισης αυτών των αποφάσεων, αποκρύπτοντας δηλαδή την ουσία της κάθε απόφασης, το σκεπτικό αυτής, καθιστώντας κατ' αυτό τον τρόπο την δημοσίευση των αποφάσεων ανενεργό εργαλείο ελέγχου.
  Επαναλαμβάνω συνεπώς ότι όταν λέμε διαφάνεια εννοούμε ουσιαστική και όχι προσχηματική διαφάνεια. Και το σχέδιο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ δείχνει ότι βρίσκεται σε αυτή την κατεύθυνση γιατί αποσκοπεί στην ενεργοποίηση των πολιτών τόσο στη φάση της διαβούλευσης όσο και της φάσης της λογοδοσίας.

• Ως προς την ενίσχυση της ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ-ευημερίας του κοινωνικού συνόλου και κάθε πολίτη, το σχέδιο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ επικεντρώνεται στην ενίσχυση της επιχειρηματικότητας και στην στήριξη της απασχόλησης. Και αυτή είναι η αλήθεια, αυτό είναι το κομβικό σημείο στην μέριμνα για τον πολίτη, η προάσπιση της εργασίας με όρους ανθρώπινους. Ποιες οι προβλέψεις του σχεδίου λοιπόν ώστε το κράτος να μετεξελιχθεί σε καταλύτη στην ανάπτυξη αντί τροχοπέδης;
  - Σε επίπεδο Δήμου, το επίκεντρο είναι στην γρήγορη και πλήρη εξυπηρέτηση και υποστήριξη του πολίτη αλλά και της επιχείρησης. Ο κύριος στόχος σε επίπεδο Δήμου είναι η μετεξέλιξη του σε παράγοντα που θα διευκολύνει την ζωή του πολίτη και την επιχειρηματικότητα. Ο κύριος στόχος είναι ο Δήμος να συμβάλλει στη βελτίωση του επιπέδου ζωής του πολίτη, είτε στις συναλλαγές του πολίτη με το κράτος που πρέπει να ελαχιστοποιηθούν και επιταχυνθούν δραστικά, είτε στην παροχή υποδομών και υπηρεσιών που βελτιώνουν την διαβίωση σε κάθε γειτονιά.
  - Σε επίπεδο Περιφέρειας, το επίκεντρο είναι στην ανάπτυξη, στην αξιοποίηση πόρων, στην οικονομία κλίμακας, στην χρηστή διοίκηση, στην αποτελεσματικότητα. Ο κύριος στόχος σε επίπεδο Περιφέρειας είναι η μετεξέλιξη της σε παράγοντα που ενισχύει την επιχειρηματικότητα και την οικονομική δραστηριότητα. Ο κύριος στόχος είναι η Περιφέρεια να σχεδιάζει, προγραμματίζει και υποστηρίζει την ανάπτυξη συγκεκριμένων ανταγωνιστικών οικονομικών δραστηριοτήτων πολιτών και επιχειρήσεων.

• Επιπροσθέτως, πάλι ως προς την ενίσχυση της ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ-ευημερίας του κοινωνικού συνόλου και κάθε πολίτη, το σχέδιο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ τονίζει την αναγκαιότητα ανάπτυξης ΣΥΓΡΙΤΙΚΩΝ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΩΝ τόσο σε επίπεδο Περιφέρειας όσο και σε επίπεδο Δήμου.
  - Με τον όρο συγκριτικό πλεονέκτημα αναφερόμαστε σε εκείνα τα χαρακτηριστικά που καθιστούν συγκεκριμένη οικονομική δραστηριότητα πολιτών και επιχειρήσεων ανταγωνιστική σε σύγκριση με άλλους Δήμους και άλλες Περιφέρειες της χώρας και διεθνώς. Τέτοια παραδείγματα συγκριτικών πλεονεκτημάτων είναι τα ιδιαίτερα προϊόντα όπως η μαστίχα, ο κρόκος, η ποικιλία αμπέλου της Νεμέας, τα ψάρια και πολλά ακόμα, η φημισμένη ελληνική φιλοξενία, το εξαιρετικό κλίμα, οι μοναδικές παραλίες, τα ορεινά τοπία, η κομβική θέση της χώρας, η ναυτιλία, και αναρίθμητα ακόμη. Είναι όλα αυτά τα χαρακτηριστικά που επιτρέπουν την ανάπτυξη συγκεκριμένης και ανταγωνιστικής οικονομικής δραστηριότητας, που «φέρνει λεφτά», που δημιουργεί θέσεις εργασίας, που δίνει ζωή στον τόπο.
  - Το ερώτημα, συνεπώς, που τίθεται είναι τι Περιφέρεια και τι Δήμος θέλουμε και μπορούμε να είμαστε; Ρεαλιστικά και χωρίς λαϊκισμό! Ποιες είναι οι βασικές οικονομικές δραστηριότητες των πολιτών και επιχειρήσεων του ΟΤΑ που μπορούν να αναπτυχθούν ανταγωνιστικά και πως το κράτος, η Περιφέρεια και ο Δήμος θα τις ενισχύσει. Και όλα αυτά με μακροπρόθεσμο σχέδιο και συγκεκριμένα προγράμματα ανάπτυξης των συγκριτικών πλεονεκτημάτων.
  Βεβαίως σε πόλεις όπως η Αθήνα ή η Θεσσαλονίκη η διαχείριση των συγκριτικών πλεονεκτημάτων αφορά το μητροπολιτικό επίπεδο, όχι το επίπεδο του δήμου. Το θετικό είναι ότι και για αυτό, υπάρχει πρόθεση αντιμετώπισης των θεμάτων μητροπολιτικού χαρακτήρα με ειδικές ρυθμίσεις.

4. Ποιο το μέσο επίτευξης των στόχων του προγράμματος ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ;

• Πρώτον, κράτος διαχωρισμένο σε κεντρικό / περιφερειακό / τοπικό επίπεδο που διασφαλίζει τόσο την αποτελεσματικότητα λόγω ολιστικότητας (σ.σ. μεγάλη εικόνα) σε επίπεδο κεντρικής Κυβέρνησης και Περιφέρειας, όσο και λόγω εγγύτητας στον πολίτη και στην επιχείρηση σε επίπεδο Δήμου, σύμφωνα με τα προαναφερθέντα. Σημειώνουμε ότι είναι σημαντικό η εξάρτηση μεταξύ των επιπέδων να είναι περιορισμένη (σ.σ. η συνεργασία είναι θεμιτή και αναγκαία) και οι οικονομικοί πόροι να διατίθενται απευθείας σε κάθε επίπεδο, σε αντίθεση με σήμερα όπου κατά κύριο λόγο οι πόροι “κατρακυλάνε” από κεντρική κυβέρνηση σε περιφέρειες, από περιφέρειες σε νομαρχίες, από νομαρχίες σε δήμους, δημιουργώντας συχνά εξαρτήσεις εις βάρος της αξιοκρατίας και της χρηστής διοίκησης.

• Δεύτερον, σαφής οριοθέτηση & εξορθολογισμός αρμοδιοτήτων και αντίστοιχη κατανομή-μεταβίβαση οικονομικών πόρων ανά συγκεκριμένη και κοστολογημένη αρμοδιότητα. Με απλά λόγια προβλέπεται ότι κάθε αρμοδιότητα θα αξιολογηθεί και κοστολογηθεί και εν συνεχεία θα αποδοθεί σε συγκεκριμένο επίπεδο του κράτους, συνοδευόμενη από την μετακίνηση των αναγκαίων πόρων για την διασφάλιση της λειτουργίας της, έτσι ώστε να είναι ξεκάθαρο ποιος ευθύνεται για κάθε τι, είτε κεντρική κυβέρνηση, είτε περιφέρεια, είτε δήμος.
  ΠΡΟΤΑΣΗ: Στο σημείο αυτό, με το σκεπτικό ότι πλήρης και απόλυτος διαχωρισμός αρμοδιοτήτων είναι πρακτικά ανέφικτο να υπάρχει στο πλαίσιο ενός οποιουδήποτε προγράμματος όπως ο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ, και με την ρεαλιστική εκτίμηση ότι κάθε τόσο μεγάλης κλίμακας πρόγραμμα απαιτεί συνεχή ρύθμιση για την καλή λειτουργία (σ.σ. fine-tuning), προτείνουμε την θέσπιση Οργάνου Άμεσης Διευθέτησης & Κωδικοποίησης Αρμοδιοτήτων ΟΤΑ αποτελούμενο από ι) βαθμίδα δικαστικής εξουσίας (σ.σ. με αντικείμενο την ερμηνεία υφιστάμενης κατάστασης βάσει νομοθεσίας και νομολογίας) και ιι) βαθμίδα νομοθετικής εξουσίας και κωδικοποίησης (σ.σ. με αντικείμενο την οριστική διευθέτηση και κωδικοποίηση) με τεκμήριο αρμοδιότητος υπέρ αποκέντρωσης.

• Τρίτον, διαχωρισμό πολιτικής εξουσίας, δημόσιας διοίκησης, και ελεγκτικών μηχανισμών:
  - Πολιτική Εξουσία με επιτελικό ρόλο.
  - Δημόσια Διοίκηση αυτοτελή, επαρκή και ικανή που λειτουργεί αποδοτικά και αποτελεσματικά.
  - Ελεγκτικοί Μηχανισμοί που εντοπίζονται σε Κεντρική Κυβέρνηση & Γενικές Διοικήσεις αλλά και στην Ενεργοποίηση Πολιτών.
  Στο σημείο αυτό οφείλουμε να επισημάνουμε ότι η υποκατάσταση της Δημόσιας Διοίκησης από “παρακράτος” Συμβούλων, Αμειβομένων Επιτροπών, Νομικών Προσώπων, και Ανώνυμων Εταιριών του Δημοσίου που χαρακτηρίζει τη σημερινή κατάσταση μπορεί να αντιμετωπισθεί μόνο με επαρκή και ικανή Δημόσια Διοίκηση που θα έχει συνέχεια παρά τις αλλαγές της πολιτικής εξουσίας και των αιρετών. Και για αυτό προαπαιτείται επάρκεια στελέχωσης, υποδομών, και φυσικά πόρων. Και επί αυτού το σχέδιο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ προβλέπει:
  - Ενίσχυση στελέχωσης (μηχανικοί, οικονομολόγοι, δικηγόροι, κλπ) & υποδομών (πληροφοριακά συστήματα, διαδικασίες, κλπ) Δήμων και Περιφερειών βάσει συνενώσεων.
  - Ενίσχυση οικονομικών πόρων με ΦΠΑ και ΦΜΑΠ και πρόγραμμα ΕΛΛ.Α.Δ.Α. Ιδιαίτερα για πόρους προερχόμενους από ΦΠΑ και ΦΜΑΠ διευκρινίζεται ότι το πρόγραμμα ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ προβλέπει την απόδοση ποσοστού ή του συνόλου αυτών των φόρων στον ΟΤΑ στον οποίο συντελείται η συναλλαγή όσον αφορά το ΦΠΑ ή υπάρχει η ακίνητη περιουσία όσον αφορά το ΦΜΑΠ. Προφανής σκοπός του μέτρου είναι να αποτελέσει και αναπτυξιακό κίνητρο των τοπικών αγορών, να δώσει κίνητρο στον κάθε Δήμο να λάβει μέτρα που θα τονώσουν και αναπτύξουν την τοπική αγορά και συγχρόνως να δώσει κίνητρο στον πολίτη να κάνει τις αγορές του από την περιοχή του με το σκεπτικό ότι ποσοστό των χρημάτων που καταβάλλει παραμένει και επανεπενδύεται στην γειτονιά του. Σε κάθε περίπτωση είναι σαφής η εξάρτηση των πόρων κάθε ΟΤΑ από την οικονομική δραστηριότητα εντός αυτού, και αυτό είναι θετικό ως έναν βαθμό διότι αποτελεί κίνητρο προσέλκυσης και ανάπτυξης οικονομικής δραστηριότητας, η ανάπτυξη συνεπάγεται θέσεις εργασίας, οι θέσεις εργασίας συνεπάγονται μετακίνηση ανθρώπων, και ίσως τελικά αυτή να είναι η μακροπρόθεσμη λύση στην ενίσχυση της επαρχίας και στην αποσυμφόρηση της Αττικής.
  ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ:
  ι) Περί ΦΠΑ: Σε μητροπολιτικό επίπεδο το μέτρο, χωρίς πρόσθετες εξισορροπητικές ρυθμίσεις, καθίσταται άδικο διότι πλήττει δήμους κατά κύριο λόγο κατοικίας (σ.σ. στους οποίους εκ των πραγμάτων οι οικονομικές συναλλαγές είναι περιορισμένες σε βασικά είδη και συνεπώς οι εκ του ΦΠΑ προερχόμενοι πόροι είναι μειωμένοι), και ωφελεί δήμους με εμπορική δραστηριότητα (σ.σ. στους οποίους λειτουργούν κεντρικές αγορές, ή βιοτεχνικές-βιομηχανικές ζώνες, στους οποίους οι αντίστοιχοι εκ του ΦΠΑ προερχόμενοι πόροι είναι αυξημένοι). Για παράδειγμα, ο κάτοικος του Βύρωνα, όπως και πολλών ακόμα Δήμων της Αττικής, συχνά ψωνίζει σε κεντρικές αγορές ή μεγάλα καταστήματα άλλων Δήμων όπως η Αθήνα, η Γλυφάδα, το Μαρούσι, η Κηφισιά.
  ιι) Περί ΦΜΑΠ: Οι εκ του ΦΜΑΠ προερχόμενοι πόροι επίσης είναι μειωμένοι σε “λαϊκούς” πυκνοδομημένους δήμους με παλαιές κατοικίες και μεγάλο αριθμό κατοίκων όπως ο Βύρωνας, όπου ελάχιστοι διατηρούν περιουσία που εμπίπτει στα όρια της μεγάλης ακίνητης περιουσίας, σε αντίθεση με “ακριβούς” δήμους όπως η Κηφισιά ή η Γλυφάδα όπου ακόμα και ένα μέσο διαμέρισμα εμπίπτει στα όρια της μεγάλης ακίνητης περιουσίας.
  ΠΡΟΤΑΣΗ